Саха литературата
Саха олорор кэпсээннэр. Саха тылынан сүүрбэ кинигэ — дьон, өйдөбүл уонна көлүөнэлэри сибээстиир үгэстэр туһунан.
КИНИГЭ ПОЛКАТА
«Кинигэни сакаастааһын» диэн кнопка көмөтүнэн бибилэтиэкэҕэ докумуону эрдэттэн сакаастыахха сөп. Сакаас бэлэм буоларын туһунан биллэрии эһиги ыйбыт электроннай почтаҕытыгар кэлиэҕэ.
«ЛитРес ааҕыы» диэн кнопка көмөтүнэн ЛитРес электроннай бибилэтиэкэтигэр кинигэни босхо ааҕыахха сөп, ол туһугар Дьокуускай куорат бибилэтиэкэлэрин нөҥүө Литреска регистрацияланыахха наада. Литреһы туһаныы быраабылалара
манна
.
Нуучча кэлиэн иннинээҕи саха норуотун олоҕун киэҥник хабан көрдөрөр историческай роман ааҕааччы биһирэбилин ылбыта, Даланы романист быһыытынан дьоҥҥо-сэргэҕэ билиһиннэрбитэ.
Николай Якутскай бу норуокка киэҥник биһирэммит айымньытыгар сахалар Өктөөп өрөбөлүүссүйэтин иннинээҕи олохторо.
Микиитэ уол ийэтэ ыарытар. Сыҥаһа ыксатыгар сиргэ тэлгэммит окко үҥкүрүйэ сытан иэйэр-туойар. Микиитэ ийэтигэр дьулуһа сатыырын биир элэстэммит хатыҥыр эмээхсин ыыппат.
Хомуурунньукка Алын, Орто, Үөһээ Бүлүү улуустарын суоннук сураҕырбыт айылҕаттан айдарыылаах, ураты дьоҕурдаах дьонун туһунан научнай төрүккэ олоҕурбут кэпсээннэр.
Ааптар – профессор, суруйааччы, норуот эмчитэ, саха Аар Айыы итэҕэлин, былыргы медицинатын, этнографиятын, араас сиэри-туому, алгыстары.
Бу аан бастаан тахсар кинигэҕэ уһулуччу дьоҕурдаах, норуотун туһугар олоҕун бүтүннүүтүн анаабыт улуу удаҕан.
Айылҕа барахсан оҥорботоҕо диэн суох… Ол биир дьикти көстүүтүнэн үөһэттэн үөттэриилээх.
Сэhэҥҥэ Аҕа дойду Улуу сэриитин кэмигэр Советскай Союз ыраах муннугар сэрии сорун-муҥун эҥээрдэринэн тэлбит.
Бу кинигэ Саха сирин киинигэр XVII үйэ ортотуттан 1930 сыллаахха диэри баар буола сылдьыбыт Байаҕантай улууһун административнай тэриллии быһыытынан үөскээһинин.
Хараҥа хостон ыҥырар сибиэн сипсиэрэ, амырыын сыттаах күлүк киһи, өлүү аргыстаах хара бэкир…
Төрүөҕүттэн көрбөт оҕо бу күн сирин, тулалыыр эйгэтин, күндү ийэтин хайдах «хараҕар» ойуулууруй? Таптыыр идэтин баһылаары дьиэтин-уотун умнан туран.
Дьоҕурдаах эдэр ааптар сэрии ыар сылларыгар төгүрүк тулаайах хаалбыт кыыс оҕо санаатын күүһүнэн, олоххо дьулуурунан, тулуурунан.
Бу кинигэҕэ босхоҥ оҕо ытык-мааны көтөргө – кыталыкка сүгүрүйүү көмөтүнэн, таптал кынатыгар уйдаран, олоххо тардыһыы.
Кыыл диэхтэн киһи курдук эрээри, уҥуоҕунан быдан улахан, бигэ киэптээх, сирэйэ үксэ түү, субурхай уһун баттахтаах күтүр.
Кинигэҕэ үрүҥ ойуун, алгысчыт, бөлүһүөк Кулан хаан оҕону иитиигэ мындыр көрүүлэрин үллэстэр.
Кинигэҕэ үрүҥ ойуун, алгысчыт, бөлүһүөк Кулан хаан өбүгэ үөрэҕин туһанан бэйэтин тургутан үтүө түмүк оҥостубут көрүүлэрин.
Билиҥҥи кэмҥэ эдэр учуонай, кэрэ кыыс Күннэй иннигэр олох икки суолу аһар – айылҕа маанылаабыт сытыы өйүнэн.
Саха боотура кыргыс үйэтин саҕана көмүскэнэр уонна сэриилэһэр сэбин-сэбиргэлин дьиҥ-чахчы булуллубут артефактарга уонна научнай үлэлэргэ олоҕуран кэпсиир.
Биллэрин курдук, уус-уран литература сүрүнэ – киһи өйүн-санаатын, иэйиитин, уйулҕатын, олоҕун мөккүөрүн көрдөрөр.
Кинигэҕэ үрүҥ ойуун, алгысчыт, бөлүһүөк Кулан хаан итэҕэл уонна ыраастаныы туһунан мындыр көрүүлэрин үллэстэр.